Қазіргі жаһандану дәуірінде елдің бәсекеге қабілеттілігі ең алдымен оның адами капиталына, яғни білімді, зерделі әрі зияткер ұрпағына байланысты. Осы тұрғыда Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев ғылым мен білімнің маңызын айрықша атап өтіп, ұрпақ тәрбиесі – мемлекет пен ата-ананың ортақ жауапкершілігі екенін жеткізді.
Мемлекет басшысы өз сөзінде ғылымды қолдау – тек ғалымдарға жағдай жасау ғана емес, бұл қоғамда еңбекқорлық, білімпаздық және жасампаздық сияқты маңызды құндылықтарды қалыптастыру екенін айтты. Шын мәнінде, халықтың танымы жоғары болса, жас ұрпақтың ғылым-білімге деген қызығушылығы да арта түседі. Сондықтан зерделі ұрпақ тәрбиелеу – баршаға ортақ міндет.
Осы бағытта нақты қадамдардың бірі – «Келешек» бірыңғай жинақтау жүйесінің іске қосылуы. Бұл жоба арқылы ата-аналар баласының болашақ білім алуына қаржы жинай алады. Қазіргі таңда 200 мыңға жуық азамат арнайы есепшот ашып үлгерген. Бұл бастама – тек қаржылық құрал ғана емес, ол болашаққа салынған стратегиялық инвестиция.
Президент ғылымның тек теориялық деңгейде қалып қоймай, нақты экономика мен қоғам сұранысына қызмет етуі тиіс екенін ерекше атап өтті. Ғалымдардың жаңалықтары зертханалар шеңберінде шектелмей, өндірісте қолданылуы қажет. Бұл – дамыған елдердегі ірі технологиялық компаниялардың негізгі қағидасы. Олар білім мен ғылымды басты орынға қойып, инновацияларды жедел түрде өндірісте пайдаланады. Сонымен қатар, мұндай компаниялар таланттарды тарту арқылы адам капиталын басты күшке айналдырып отыр.
Қазақстанда да қолданбалы ғылымды дамытуға ерекше көңіл бөлінуде. Соңғы жылдары университеттер тек білім беру орталығы ғана емес, технологиялық даму хабына айнала бастады. Соның жарқын мысалы – University Medical Center жанындағы Жүрек орталығының дәрігерлері ойлап тапқан ALEM инновациялық құрылғысы. Бұл аппарат донорлық ағзалардың өміршеңдігін 24 сағаттан астам уақыт сақтауға мүмкіндік береді. Мұндай жаңалықтар отандық ғылымның әлеуеті жоғары екенін көрсетеді.
Дегенмен, ғылым саласында шешімін күткен мәселелер де жоқ емес. Соның ішінде қаржыландыру жүйесін жетілдіру, бөлінген қаражаттың тиімді жұмсалуын қадағалау маңызды. Мемлекет басшысы атап өткендей, басты мақсат – қаржыны игеру емес, қоғамға нақты пайда әкелетін жобаларды жүзеге асыру.
Қорытындылай келе, зияткер ұрпақ тәрбиелеу – тек білім беру жүйесінің міндеті емес, бұл – бүкіл қоғамның ортақ ісі. Ғылым мен білімге басымдық беру арқылы ғана елдің болашағын баянды етуге болады.