Қазақстанда жаңартылатын энергия көздерін дамыту бағытындағы ірі жобалардың бірі Түркістан облысы аумағында жүзеге асырылуда. Атап айтқанда, Сауран ауданында қуаты 300 МВт болатын заманауи күн электр станциясының құрылысы қарқын алып келеді. Бұл – еліміздің энергетикалық жүйесін әртараптандыруға және экологиялық тұрақтылықты қамтамасыз етуге бағытталған стратегиялық маңызы зор бастама.
Жобаны іске асыру мәселесі өңір басшысы Нұралхан Көшеров пен Sauran Solar Power ЖШС басқарма төрағасы Шао Юэбо арасындағы кездесуде жан-жақты талқыланды. Кездесу барысында құрылыс жұмыстарының кезеңдері, жобаны жүзеге асыру мерзімдері, сондай-ақ туындауы мүмкін мәселелерді тиімді шешу жолдары қарастырылды. Айта кету керек, бұл ауқымды жобаның іргетасы өткен жылдың желтоқсан айында қаланып, ресми түрде бастау алған болатын.
Өңір әкімі жобаның маңыздылығына ерекше тоқталып, оның елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтудағы рөлін атап өтті. Бұл бастама Қасым-Жомарт Тоқаев жүргізіп отырған инвестициялық саясаттың нақты нәтижесі екені де айтылды. Сонымен қатар жоба Қазақстан мен Қытай арасындағы стратегиялық әріптестіктің айқын көрінісі ретінде бағалануда.
Күн электр станциясы заманауи технологиялармен жабдықталады. Атап айтқанда, жоғары тиімділікке ие күн панельдері орнатылып, энергия үнемдеу көрсеткіштері барынша арттырылады. Жоба аясында әрқайсысының қуаты 400 МВА болатын екі трансформаторы бар қосалқы станция салынады. Сонымен қатар қуаты 90 МВт/360 МВт·сағ болатын энергия жинақтау жүйесі енгізіледі. Бұл жүйе өндірілген электр энергиясын сақтау арқылы желідегі тұрақтылықты қамтамасыз етіп, энергия тапшылығының алдын алуға мүмкіндік береді.
Жобаның жалпы инвестициялық көлемі шамамен 160 миллиард теңгені құрайды. Бұл – өңірге тартылған ірі инвестициялардың бірі. Құрылыс және кейінгі пайдалану кезеңдерінде 500-ге жуық жаңа жұмыс орны ашылады деп жоспарланған. Әсіресе жергілікті тұрғындарды жұмыспен қамту және кадрлардың біліктілігін арттыру мәселесіне ерекше көңіл бөлінуде. Бұл өз кезегінде аймақтың әлеуметтік-экономикалық дамуына оң әсерін тигізеді.
Аталған жоба Қазақстан Республикасы мен Қытай Халық Республикасы үкіметтері арасында жаңартылатын энергия көздері саласындағы ынтымақтастық туралы келісім аясында жүзеге асырылуда. Оның негізгі мақсаты – жаңартылатын энергия өндірісін ұлғайту, көмірге тәуелділікті азайту және қоршаған ортаға түсетін жүктемені төмендету.
Қазіргі таңда құрылыс жұмыстарының келесі кезеңдері жоспарланған. Атап айтқанда, құрылыс алаңына қажетті инфрақұрылым жеткізіліп, күн панельдері мен қосалқы жабдықтардың алғашқы партиясы тасымалдануда. Жоба 2024–2027 жылдар аралығында кезең-кезеңімен жүзеге асырылады деп күтілуде.
Жоба толық іске қосылған жағдайда еліміздің энергия теңгеріміндегі жаңартылатын энергия көздерінің үлесі айтарлықтай артады. Сонымен қатар атмосфераға бөлінетін зиянды шығарындылар азайып, экологиялық ахуал жақсарады. Инфрақұрылымның дамуы мен жаңа жұмыс орындарының ашылуы Түркістан облысының инвестициялық тартымдылығын арттырып, өңірдің тұрақты дамуына серпін береді.
Қорытындылай келе, Сауран ауданында салынып жатқан күн электр станциясы – Қазақстанның «жасыл экономикаға» көшу жолындағы маңызды қадамдарының бірі. Бұл жоба тек энергетика саласын жаңғыртып қана қоймай, елдің экологиялық қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және болашақ ұрпаққа таза қоршаған орта қалдыруға бағытталған ірі стратегиялық бастама болып табылады.