Түркістан облысы аумағында ауыз су ресурстарын пайдалану мен тұрғындарды сапалы сумен қамтамасыз ету мәселесі тұрақты бақылауда тұр. Соның ішінде Сарыағаш ауданына қарасты Дербісек ауылындағы су ұңғымасына қатысты жағдай соңғы уақытта қоғам назарын аударған өзекті мәселелердің біріне айналды. Ауылдағы «ТП-32» ұңғымасы ұзақ жылдар бойы жеке меншік кәсіпорын – «Рауан» ЖШС-ның пайдалануында болып келген. Бұл су нысаны шамамен 27 жыл бойы жалға беріліп, ауыл тұрғындарын ауыз сумен қамтамасыз ету жүйесінде маңызды рөл атқарған.
Биыл жалға алу мерзімі 25 сәуірде аяқталғаннан кейін су көзін пайдалануға байланысты құқықтық және техникалық мәселелер қайта қарала бастады. Тиісті уәкілетті органдар тарапынан жүргізілген тексерістер барысында санитарлық қорғау аймағына қойылатын талаптардың толық сақталмағаны анықталып, соның негізінде су пайдалану құқығын ұзарту туралы шешім қабылданбаған. Бұл шешім ең алдымен халық денсаулығын қорғау және ауыз су сапасын қамтамасыз ету мақсатында қабылданған.
Қазіргі уақытта ауылдағы су беру жүйесі тоқтаусыз жұмыс істеп тұр. 18 мыңға жуық тұрғыны бар Дербісек елді мекенінде 3 мыңнан астам абонент орталықтандырылған су жүйесіне қосылған. Су қызметін жергілікті коммуналдық мекеме «Сарыағаш Тұрмыс» атқарып отыр. Тұрғындарды ауыз сумен қамтамасыз ету гидранттық жүйе арқылы штаттық режимде жүргізілуде, яғни су беру тоқтаған жоқ және тұрақты бақылауда сақталуда. Сонымен қатар қосымша су көзі ретінде «№2-ТП» ұңғымасы пайдаланылып, ықтимал су тапшылығының алдын алу шаралары іске асырылған.
Егер негізгі ұңғыма мемлекет меншігіне қайтарылатын болса, жергілікті билік өкілдері тұрғындардың ауыз суға қолжетімділігі толық сақталатынын және бұрынғы пайдаланушыға заңнамаға сәйкес қажетті су көлемі белгіленген тәртіппен берілетінін атап өтуде. Бұл ретте барлық шешімдер тек заң аясында қабылданатыны, ешбір тараптың құқығы бұзылмайтыны және түпкілікті шешім сот пен уәкілетті органдардың қорытындыларына негізделетіні айтылған.
Мәселе тек жергілікті әкімдік деңгейінде ғана емес, салалық мекемелер тарапынан да қарастырылуда. Арал-Сырдария бассейндік инспекциясы тарапынан жүргізілген талдаулар нәтижесінде су пайдалану лимиттерінің сақталмауы және есепке алу құралдарының толық орнатылмауы сияқты заңбұзушылықтар анықталған. Осыған байланысты әкімшілік шаралар қабылданып, айыппұл салынған. Сонымен қатар санитарлық талаптардың орындалуына қатысты да бірқатар кемшіліктер тіркелген, соның ішінде санитарлық қорғау аймағына қатысты жобалық құжаттаманың тиісті қорытындысы болмағаны белгілі болған.
Осы жағдайларға байланысты сотқа да талап-арыз жолданған. Түркістан облыстық Жер ресурстарын басқару департаменті «Рауан» ЖШС-на берілген жер телімін жалға беру туралы шешімді жарамсыз деп тану мәселесін көтеріп отыр. Қазіргі таңда бұл іс сот қарауында. Сонымен бірге санитариялық-эпидемиологиялық бақылау органдары тарапынан да тексеріс жүргізіліп, тиісті нормалардың сақталмағаны анықталған. Соның нәтижесінде айыппұл салу және заң аясында жауапкершілік шараларын қолдану жүзеге асқан.
Жергілікті тұрғындар тарапынан да су нысанын мемлекет меншігіне қайтару туралы ұсыныстар айтылуда, себебі ауыз су – әлеуметтік маңызы жоғары ресурс, оның әділ бөлінуі мен қауіпсіздігі қоғам үшін аса маңызды. Қазіргі жағдайда негізгі мақсат – су жүйесінің үздіксіз жұмысын қамтамасыз ету, санитарлық талаптарды қатаң сақтау және барлық тараптардың құқықтарын тең дәрежеде қорғау болып отыр. Билік өкілдері бұл мәселе толықтай құқықтық негізде реттеліп, түпкілікті шешім тек сот шешімі мен уәкілетті органдардың қорытындысына сәйкес қабылданатынын мәлімдеген.