Түркістан облысы аумағында ауыл шаруашылығы дақылдарын зиянкестерден қорғау мақсатында шегірткеге қарсы күрес жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде. Биылғы маусымда ерекше назар Марокко шегірткесіне (Dociostaurus maroccanus) аударылып отыр. Бұл зиянкес өңірдегі егістік пен жайылымдарға ең үлкен қауіп төндіретін түрлердің бірі ретінде бағаланады.
Марокко шегірткесі қолайлы жағдайда тез көбейіп, үйір болып шоғырланады. Мұндай кезде бір шаршы метр аумақта 200–300 дараға дейін жиналып, үлкен аумақты қысқа мерзім ішінде зақымдай алады. Ол дәнді дақылдармен қатар жоңышқа, жайылым шөптері және басқа да ауыл шаруашылығы өсімдіктерін талғамай жеп, шаруаларға айтарлықтай экономикалық шығын келтіреді. Сондықтан бұл зиянкесті ерте кезеңде анықтау мен оның таралуын шектеу өңір үшін стратегиялық маңызға ие.
Облыста шегірткеге қарсы іс-шаралар кең көлемде ұйымдастырылған. Жалпы жоспар бойынша 906,088 мың гектар жерге мониторинг жүргізу көзделсе, қазіргі таңда соның 847,5 мың гектары толық тексерілген. Бұл – өңірдің басым бөлігін қамтитын ауқымды зерттеу жұмыстарының нәтижесі.
Мониторинг барысында 288,7 мың гектар аумақта зиянкестің экономикалық зиян шегінен (ЭЗШ) асқаны анықталған. Бұл көрсеткіш қауіпті ошақтардың бар екенін және шұғыл түрде өңдеу шараларын жалғастыру қажеттігін көрсетеді. Соған сәйкес, облыстың 10 ауданында жалпы 287,8 мың гектар жерге химиялық өңдеу жұмыстары жүргізілген.
Зиянкестерге қарсы күресте тек өңдеу ғана емес, оны ұйымдастыру және бақылау жүйесі де маңызды рөл атқарады. Осы мақсатта екі арнайы штаб құрылып, олар Арыс қаласы мен Келес ауданы аумағында жұмыс жүргізуде. Бұл штабтардың негізгі міндеті – қауіпті аймақтарды анықтап, химиялық өңдеудің сапалы әрі уақытылы орындалуын қамтамасыз ету.
Жұмыс процесі бірнеше деңгейде бақылауға алынған. Болжам орталығы ұсынған деректер негізінде анықталған аймақтарда өңдеу жұмыстары жүргізіліп, әрбір сектор күнделікті мониторингтен өтеді. Сонымен қатар, химиялық препараттардың жеткізілуі, дұрыс мөлшерде қолданылуы және тиімділігі қатаң қадағаланып отыр.
Күрес жұмыстарына ауқымды материалдық-техникалық ресурс тартылған. 168 арнайы техника, 27 су тасымалдаушы көлік және мыңға жуық анықтаушы маман зиянкес ошақтарын анықтау мен өңдеу жұмыстарына жұмылдырылған. Бұл – өңірлік деңгейде ұйымдастырылған кешенді іс-шаралардың ауқымын көрсетеді.
Мобильді топтар өңделген аумақтардың нәтижесін тексеріп, штабқа тұрақты түрде есеп беріп отырады. Ал жұмысын аяқтаған техникалар қауіп деңгейі жоғары басқа секторларға қайта бағытталып, өңдеу жұмыстары үздіксіз жалғасуда.
Мамандардың айтуынша, мұндай кешенді тәсіл шегіртке популяциясының кең таралуын болдырмауға және ауыл шаруашылығы алқаптарын қорғауға мүмкіндік береді. Ерте анықтау, жедел әрекет ету және жүйелі бақылау – зиянкестермен күрестің негізгі қағидалары болып қала бермек.
Осылайша, Түркістан облысында жүргізіліп жатқан шегірткеге қарсы іс-шаралар өңірдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және ауыл шаруашылығы өнімдерін сақтауға бағытталған маңызды мемлекеттік шара ретінде жалғасуда.