Түркістанның ерекшелігі – оның тарихы мен мәдени мұрасы туристік әлеуетпен тікелей сабақтас. Сондықтан тарихи құндылықтарды сақтау тек мәдени міндет емес, өңір экономикасын дамытудың да маңызды бағыты.
Қазақстанның жаңа Конституциясының 40-бабында азаматтардың тарихи және мәдени мұраның сақталуына қамқор болуға, тарих пен мәдениет ескерткіштеріне ұқыпты қарауға міндетті екені бекітілген.
Бұл норма әр азаматқа не береді?
Ол тарихи-мәдени мұраны сақтау мәселесін азаматтық жауапкершіліктің бір бөлігі ретінде бекітеді. Яғни тарихи нысанды қорғау – тек мемлекеттік мекемелердің міндеті емес, бүкіл қоғамның ортақ жауапкершілігі.
Түркістан облысында мұндай мұраның көлемі өте ауқымды. Өңірде 1 700-ден астам тарихи-мәдени мұра нысаны есепке алынған. Олардың қатарында халықаралық және республикалық маңызы бар бірегей ескерткіштер бар.
Олардың ішіндегі ең танымалы – ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енген Қожа Ахмет Ясауи кесенесі.
Соңғы жылдары Түркістан қаласына келетін туристер санының өсуі де осы мәдени әлеуеттің экономикалық маңызын көрсетеді. Туристің келуі қонақүй, қоғамдық тамақтану, көлік, қолөнер, сауда және экскурсиялық қызметтердің дамуына сұраныс қалыптастырады.
Сарапшы ретінде мен Түркістанның туристік моделінде бір қағиданы ерекше маңызды деп санаймын: тарихи нысанды туристік өнімге айналдыру кезінде оның тарихи және мәдени құндылығы бірінші орында тұруы тиіс.
Сапалы туристік инфрақұрылым, кәсіби гидтер, тарихи орындар туралы ғылыми негізделген ақпарат және жергілікті кәсіпкерлердің қызметі бір жүйеге түскен жағдайда туризмнен түсетін экономикалық тиімділік те артады.
Конституциядағы тарихи-мәдени мұраны сақтау жөніндегі норма осы тұрғыдан алғанда Түркістан үшін ерекше мәнге ие.
Өйткені Түркістанның тарихы – өткеннің мұрасы ғана емес, бүгінгі ұрпақ үшін мәдени капитал және өңірдің экономикалық мүмкіндігі.