2025 жылдың 11 айының қорытындысы бойынша Түркістан облысының денсаулық сақтау басқармасы өңірдегі медициналық қызметтің дамуы, МӘМС жүйесіндегі өзгерістер, медико-демографиялық көрсеткіштер және тұрғындардың денсаулығын қорғау бағытында атқарылған жұмыстар жөнінде брифинг өткізді. Шара барысында өңірдің денсаулық сақтау саласындағы негізгі бағыттар бойынша нақты нәтижелер мен көрсеткіштер таныстырылды.
Медико-демографиялық көрсеткіштердегі оң динамика
2025 жылдың 11 айының қорытындысы бойынша облыс көлемінде медико-демографиялық көрсеткіштер тұрақталып, бірқатар маңызды бағыттарда оң өзгерістер байқалды:
Жалпы өлім-жітім деңгейі өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 2,5%-ға төмендеп, 1000 тұрғынға шаққанда 3,9 деңгейіне жетті.
Ана өлімі 32,4%-ға азайып, 100 мың тірі туғандарға шаққанда 4,8 деңгейіне дейін төмендеді.
Нәресте өлімі 8,6%-ға, бала өлімі 7,7%-ға төмендеді.
Бұл көрсеткіштер алғашқы медициналық-санитариялық көмекті күшейту, перинаталдық қызметті жетілдіру, сондай-ақ тәуекел топтарына тұрақты мониторинг жүргізу нәтижесінде қол жеткізілді.
Айта кету керек, соңғы бес жыл ішінде облыс бойынша ана мен бала өлімі 40%-дан астам азайған. Бұл көрсеткіштер Қазақстандағы басқа өңірлермен салыстырғанда жоғары нәтижеге сәйкес келеді.
Ана мен бала денсаулығын қорғау
Ана мен бала денсаулығын қорғау бағытында Түркістан облысында бірнеше жүйелі және кешенді шаралар іске асырылды:
16 алғашқы медициналық-санитариялық көмек ұйымында «Даму және ерте араласу» орталықтары ашылды, бұл балалар ауруларын ерте анықтау мен алдын алу шараларын күшейтті.
Облыстық деңгейде балаларға офтальмологиялық және сурдологиялық көмек көрсететін құзырет орталықтары жұмысын бастады.
Медициналық авиация қызметі арқылы 932 балаға кеңес беріліп, 428 науқас облыстық деңгейге жеткізілді, ал санитарлық авиация жүкті және босанған әйелдерге шұғыл медициналық көмек көрсетуді ұйымдастырды.
Сонымен қатар, перинаталдық қызметті жетілдіру аясында Ордабасы, Созақ және Түркістан қаласында жаңа перинаталдық орталықтар құрылыс жұмыстары жүргізіліп жатыр, олардың жалпы сыйымдылығы жылына 10 мыңнан астам ана мен нәрестені қамтуға мүмкіндік береді.
Жоғары технологиялық медициналық көмек
2025 жылы облыста жоғары технологиялық медициналық көмекті дамыту бойынша ауқымды жұмыс жүргізілді:
35 күрделі ота жасалды, оның ішінде 31 кардиохирургиялық және 4 эндоваскулярлық операция бар.
Медициналық авиация қызметі арқылы күрделі жағдайдағы науқастарға кеңес беру мен транспортировка тиімді ұйымдастырылды.
Түркістан қаласындағы заманауи диагностикалық орталықтар арқылы МРТ, КТ және УДЗ зерттеулері саны 12%-ға артты, бұл науқастарды жылдам әрі сапалы тексеруге мүмкіндік берді.
Бұл көрсеткіштер медициналық қызметтің сапасын арттыру және шұғыл жағдайларда науқастарға көмек көрсету жүйесін жетілдіру бағытындағы маңызды қадам болып отыр.
Дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету
Дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету мәселесіне ерекше назар аударылды:
Жергілікті бюджет есебінен сирек кездесетін, өмірлік маңызды аурулар бойынша 295 науқасқа 4,6 млрд теңге бөлініп, қаржының басым бөлігі игерілді.
Республикалық бюджет есебінен 292 мыңнан астам науқас амбулаториялық дәрілік заттармен қамтамасыз етілді, оның ішінде 18 жасқа дейінгі балалар бар.
Облыста ауруларды алдын алу мен тұрақты бақылау жүйесі жетілдіріліп, дәріханалардағы дәрі-дәрмектердің қолжетімділігі 95%-ға жетті.
Сондай-ақ, зоонозды және жұқпалы аурулардың алдын алу бағытында да жүйелі жұмыстар жүргізілді:
Зоонозды тері лейшманиозы бойынша аурушаңдық 2,2 есе төмендеді.
Конго-Қырым геморрагиялық қызбасы бойынша 124 елді мекеннің санитарлық қорғаныс аймақтарында 96 млн шаршы метр жерде дезинсекция жұмыстары жүргізілді.
Құтыру ауруына қарсы 5 994 адамға вакцинация жасалып, иесіз жануарларды аулауға арналған 18 топ құрылды, нәтижесінде 45 822 ит және 2 094 мысық ауланды.
МӘМС жүйесіндегі өзгерістер
Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) жүйесі бойынша өңірде бірнеше жаңалық енгізілді:
Медициналық қызмет көрсетудің қолжетімділігін арттыру мақсатында ауылдық және қалалық емханаларда МӘМС арқылы көрсетілетін қызметтердің көлемі 20%-ға ұлғайды.
Жүйе аясында алғашқы медициналық-санитариялық көмек ұйымдарының қызмет сапасын бақылау күшейтілді, пациенттерге кеңес беру мен ем-шараларды жылдам ұйымдастыру мүмкіндігі артты.
МӘМС бағдарламасы арқылы тұрақты түрде тұрғындарға профилактикалық тексерулер және вакцинация қызметтері тегін ұсынылды, бұл жұқпалы аурулардың алдын алуға қосымша әсерін тигізді.
Қорытынды
2025 жылдың 11 айының қорытындысы бойынша Түркістан облысының денсаулық сақтау жүйесі бірқатар оң нәтижелерге қол жеткізді:
Медико-демографиялық көрсеткіштер жақсарды, өлім-жітім деңгейі төмендеді.
Ана мен бала денсаулығын қорғау бағытындағы шаралар кеңейтілді, жаңа перинаталдық орталықтар құрылысында.
Жоғары технологиялық медициналық қызмет көрсетудің көлемі артты, күрделі оталар мен медициналық авиация қызметтері енгізілді.
Дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету жүйесі тиімді жолға қойылды, сирек кездесетін аурулар мен амбулаториялық препараттар жеткілікті деңгейде ұсынылды.
МӘМС жүйесі аясында халыққа көрсетілетін қызметтің сапасы мен қолжетімділігі нығайды.
Облыс басшылығы алдағы уақытта да денсаулық сақтау саласын дамыту, медициналық қызмет сапасын арттыру және тұрғындар үшін қолжетімді ету бағытындағы жұмыстарды жүйелі түрде жалғастырады. Бұл бастамалар облыстағы денсаулық сақтау инфрақұрылымын жетілдіру мен халықтың өмір сүру сапасын жақсартуға қосылған маңызды үлес болып табылады.